KRİPTO VƏ BLOCKCHAİN

ABŞ və Avropadakı bank böhranlarının digər ölkələrin bank sektorları ilə yanaşı, kriptovalyuta bazarlarına da necə təsir edəcəyi maraq doğurur.

"Report" mövzunun aktuallığını nəzərə alaraq kriptovalyuta bazarı üzrə ekspert Elnur Quliyevlə həmsöhbət olub.

Onun sözlərinə görə, maliyyə bazarı tənzimləyicilərinin (mərkəzi banklar və s.) yürütdüyü “yumşaq” siyasət, bazara daha çox pul buraxılması investorları risklərə olan tələbləri azaltmağa, kriptovalyutalar da daxil olmaqla yeni texnologiyalara və digər riskli aktivlərə yatırım etməyə sövq edir.

“Bəzi ciddi investorlar öz vəsaitlərini qorumaq və mövcud vəziyyətdə daha da çox pul qazanmaq üçün “bitcoin”lə maraqlanmağa başlayıblar. Buna səbəb onun son 3 ay ərzində ənənəvi aktivlər – səhm, qızıl və digər qiymətli metallardan daha yaxşı “performans göstərməsidir". Hətta ABŞ-ın aparıcı investisiya bankı - “Goldman Sachs”ın analitikləri “bitcoin”i "2023-cü ilin ən effektiv aktivi" adlandırıb. Mövcud vəziyyət onu göstərir ki, kommersiya bankları öz müştərilərinin kripto-investisiyalara artan tələbini nəzərə alaraq maliyyə bazarı tənzimləyicilərinə bu sahədə siyasəti yumşaltmaq üçün təzyiq edirlər”, - deyə ekspert qeyd edib.

Bununla belə, E.Quliyev hesab edir ki, bank böhranlarının “bitcoin” başda olmaqla kriptovalyutalara mütləq dəyər qazandıracağını qəti şəkildə iddia etmək olmaz: "Bu ehtimal böyük olsa da, reallıq fərqli ola bilər və bu mövzu ilə bağlı 2 ssenari var. Birinci ssenaridə mərkəzi banklar maliyyə bazarındakı “alovu söndürmək" üçün bazarı pulla doldururlar və bu ssenari kriptovalyutalar üçün əlverişlidir, onların qiymətlərini yüksəldəcək. İkinci halda isə, bank böhranı böyüməyə davam edəcək, bankların daha da çökməsi “bitcoin”in dəyərinin daha da artmasına səbəb olacaq. Ancaq hər şey o qədər də sadə deyil. Əgər maliyyə sistemində vəziyyət daha da pisləşərsə, investorlar vəsaitlərini hər yerdən çıxarmağa tələsəcəklər. Kriptovalyuta bazarı da bundan zərər görəcək. Likvidlik azalarsa, kriptovalyutalar da dəyər itirəcək. Sonradan “bitcoin” və digər kripto aktivlərin özünə gəlməsi ənənəvi aktivlərlə müqayisədə uzun çəkə bilər".

Xatırladaq ki, hazırda kriptovalyuta bazarında ən bahalı aktiv "bitcoin"dir. Onun bir tokeninin qiyməti təxminən 27 min ABŞ dollardır. Növbəti yerlərdə isə “Ethereum” (təxminən 1 700 ABŞ dolları) və "Tether" (təxminən 1 000 ABŞ dolları) qərarlaşıb.