RƏQƏMSAL DÜNYA

Seçki prosesi rəsmi olaraq başlamasa da, artıq Facebook  və bu kimi digər sosial şəbəkələrdə təşviqata start verilib. Bir sıra şəxslər seçki ilə bağlı debatlar təşkil edib, suallara cavab verib hətta öz platformalarını açıqlayıblar. Buna rəğmən bəzi rəsmilər  də  seçkidə iştirak niyyəti olanların qabaqcadan İnternetdə  təbliğat-təşviqat kompaniyasına başlamasının qanuna  zidd ola biləcəyini  vurğulayırlar.
 
Bəs görəsən bu nə dərəcədə qanunidir? Bununla bağlı qanunvericilik tələbləri nədən ibarətdir. Azərbaycan İnternet Forumunun prezidenti Osman Gündüzün buna münasibətini öyrəndik.

- Osman müəllim , seçkidən öncə, seçki prosesi  başlamamış, namizədlik iddiası olanların üçün  İnternetdən, sosial şəbəkələrdən istifadənin qadağan edilməsi doğrudurmu ?
Bu absurd və anlaşılmaz bir iddiadır. Kim irəli sürüb deyə bilmərəm. Amma axı bu İnternet , İnformasiya  texnologiyaları vətəndaşlara  məhz elə buna görə lazımdır da . Mövcud yerli və beynəlxalq  normalara görə hər  bir  vətəndaşın ifadə azadlığı var İstənilən formada informasiya münasibətləri qura bilər , o  cümlədən internet  vasitəsilə.  Vətəndaş namizəd kimi qeydə alınmayıbsa, ümumiyyətlə bunun seçki ilə bağlı fəaliyyətini internetdə məhdudlaşdırmaqdan söhbət getməsi absurddur. Bu sadəcə  ifadə azadlığıdır və yalnız konstitusiya ilə məhdudlaşdırıla bilər  nəinki hansısa bir təlimatlarla.
 
- Osman müəllim ,  Mərkəzi Seçki Komitəsinin katibi Natiq Məmmədov isə belə təşviqatı düzgün hesab etmir. Onun fikrincə bu seçkilər başladıqdan sonra qeyri-bərabər mühit yaradacaq. İstənilən halda Facebook və tvitter sosial şəbəkələrdən seçki platformasını çatdırmaq təşviqat deməkdir
- Bilmirəm hörmətli Natiq müəllim nəyə əsaslanıb.  Bəlkə tam ayrı bir məslə haqqında fikir  bildirmək istəyib. Hər halda mən bu fikirdəyəm, çünki  o kifayət qədər savadlı bir hüquqşünasdır. Ancaq bir  daha vurğulayıram ki , seçkidə namizəd kimi qeydə alınana qədər istənilən adamın İnternetdən , o  cümlədən Facebookdan, tvitterdən, sosial şəbəkələrdən istifadə etməsi sərbəst bir şeydir. Qanunvericilik, beynəlxalq normalar  bunu məhdudlaşdırmır .  Üstəlik seçkiyə start verilmədən bu tip məsələlər  ümumiyyətlə seçki qanunvericiliyi ilə tənzimlənmir axı.
Eyni zamanda mən düşünürəm ki hətta cəmiyyət, dövlət də bunu nəinki qadağan etməli , əksinə təşviq etməlidir ki , vətəndaşların yetərli və effektiv formada informasiya almaq imkanları olsun
 
-Bəs  namizəd kimi qeydə alındıqdan sonra bu tip resurslardan istifadə ilə  bağlı müəyyən şərtlər irəli sürülə bilərmi ?
 Bəli bununla  bağlı  artıq MSK tərəfindən müəyyən qaydalar hazırlana bilər. Belə ki , KİV subyektləri və ya elektron KİV  subyektlərində təşviqatla bağlı müəyyən nomalar olduğu kimi , MSK müəyyən edə bilər ki AzNet dəki bir  sıra İnternet resurslarda təbliğat və reklam xarakterli  fəaliyyət  tənzimlənsin . Fikrimcə bu normaldır və gərək bu tip resursların sahibləri  bunları nəzərə alsınlar.  
 
-Osman müəllim. Siz  qeyd etdiniz ki  namizədlərin seçki təşviqatında müəyyən milli internet resurslarımıza təşviqatla  bağlı  seçki qanununun müddəaları  şamil oluna bilər .  Bu tip resurslara namizədin , məsələn öz bloqu , və ya  onun Facebook və Tvitter kimi şəbəkələrdəki hesabları da aid oluna bilərmi?
Əlbəttə yox. Vətəndaşın bloqu onun şəxsi malıdır, istədiyi formada, təbii ki qanunvericiliyə zidd informasiya yaymadan, reklam və özünü təbliğ etmək üçün  istifadə edə bilər  Eləcədə Facebook və ya digər sosial resurslardan. Fikrimcə seçki prosesində iştirak etmək iddiasında olan  İnternet resursları- məsələn reklam kompaniyasında iştirak etmək istəyən, namizədləri reklam etmək istəyən milli internet resurslarımız  bu haqda niyyətlərini qabaqcadan MSK ya bildirməsi də faydalı ola bilər.
 
-Osman müəllim . Sizcə bu ilki seçkilərdə İnternetdən , ümumiyyətlə informasiya texnologiyalarından istifadə hansı səviyyədə olacaq?
Ele indidən proqnozlaşdırmaq olar ki, bu seçki kompaniyasında İnternetdən  istifadə səviyyəsi xeyli yüksək olacaq. Artıq namizədliyini vermək istəyənlər bu prosesə qoşulublar. Vətəndaşlarla əlaqə üçün , öz  seçki komandasının aktiv fəaliyyəti üçün İnternetin imkanlarından yaralanmağa  başlayıblar ki , bu da fikrimcə normal və düzgün addımdır. Belə ki ölkəmizdə  İnternetdən istifadə edənlərin sayı  sürətlə  artmaqdadır . Hazırda Azərbaycanda yalnız Fasebook istifadəçilərinin sayı təxminən 300 min nəfərdir.
Minlərlə istifadəçinin özəl bloqu var . Bir sözlə  bu seçkilərdə kimsə İKT-nin imkanlarından effektiv istifadə edəcəksə digərlərindən xeyli şanslı olacağı qaçılmazdır. Əksər inkişaf etmiş ölkələrdəki parlament və prezident seçkilərinin təcrübəsi də bunu göstərir
 

Xeberler.az/Elmar