SÜNİ İNTELLEKT VƏ DATA

ETN İnformasiya Texnologiyaları İnstitutunda növbəti elmi seminar keçirilib. İnstitutun şöbə müdiri, iqtisad üzrə fəlsəfə doktoru Rasim Mahmudov “Süni intellektə strateji baxış: beynəlxalq təcrübə və tendensiyalar” mövzusunda məruzəni təqdim edib.

Xeberler.az bildirir ki, məruzəçi ölkələrin süni intellekt siyasətini araşdıran tədqiqat mərkəzlərini diqqətə çatdırıb, süni intellekt strategiyasını qəbul etmiş ölkələr, eləcə də bu sahədə tənzimləyici sənədlər haqqında ətraflı məlumat verib.

R.Mahmudov ABŞ-ın süni intellekt sahəsində təcrübəsindən bəhs edib. Məruzəçinin sözlərinə görə, ABŞ-da bu sahədə təşəbbüslərin əsas məqsədi fundamental elmi tədqiqatları və innovasiyaları təşviq etmək, süni intellekt üçün zəruri olan dövlət məlumatlarını və hesablama gücünü tədqiqatçılar üçün əlçatan etmək, süni intellekt texnologiyalarının sənaye və biznes sahələrində tətbiqini sürətləndirmək, bu sahədə ixtisaslı kadrların hazırlanmasını dəstəkləmək, süni intellektin təhlükəsiz, ədalətli və məsuliyyətli istifadəsini təmin edən qaydalar hazırlamaq, o cümlədən ölkənin süni intellekt sahəsində qlobal liderliyini qorumaq və gücləndirməkdən ibarətdir.

O, Avropa Birliyi tərəfindən qəbul edilmiş “Süni intellekt üzrə koordinasiyalı Plan”ın əsas hədəfləri, eləcə də “Süni İntellekt Qanunu” barədə danışıb, Çin, Yaponiya, Cənubi Koreya, Almaniya, Kanada, Böyük Britaniyanın süni intellekt sahəsində təcrübəsindən söz açaraq bu istiqamətdə qəbul olunmuş rəsmi sənədlər, strategiyalar, bu ölkələrdə süni intellektin tətbiq sahələri haqqında ətraflı məlumat verib. R.Mahmudov həmçinin əsas qlobal süni intellekt mərkəzlərini müqayisəli analiz edib, süni intellekt sahəsində qlobal lider olmaq iddiasında olan ölkələrin siyahısını təqdim edib.

Məruzəçi süni intellekt təhlükəsizliyi sahəsində beynəlxalq əməkdaşlığı həyata keçirmək məqsədilə 2024-cü ildə “Süni intellekt təhlükəsizliyi institutlarının beynəlxalq şəbəkəsi”nin təsis edildiyini vurğulayıb.

Şöbə müdiri süni intellekin inkişafı sahəsində əsas qlobal tendensiyalar, ölkələrdə süni intellektin inkişaf səviyyəsini əks etdirən əsas indikatorları təqdim edib, “Dövlətin süni intellektə hazırlıq indeksi” əsasında Azərbaycana dair qiymətləndirməni diqqətə çatdırıb. Həmçinin dünya üzrə süni intellektlə bağlı elmi məqalələrin artım dinamikasını təqdim edərək bu siyahıda ilk üçlükdə Çin, Hindistan və ABŞ-ın yer aldığını qeyd edib.

R.Mahmudov sonda süni intellekt sahəsində verilən patentlərin sayı, süni intellekt sahəsinə qoyulan investisiyaların dinamikası və süni intellekt startaplarının sayına görə lider ölkələrlə bağlı statistikanı diqqətə çatdırıb.

Məruzə ətrafında müzakirələr aparılıb, tədqiqatçı ona ünvanlanan sualları cavablandırıb.

Mövzuya dair çıxış edən AMEA-nın vitse-prezidenti, institutun baş direktoru, akademik Rasim Əliquliyev tədqiqatların dərinləşdirilməsi ilə bağlı tövsiyələrini səsləndirib. O, süni intellektin geniş tətbiqi ilə yaranan yeni peşələr və ya sıradan çıxmış bəzi peşələrin müəyyənləşdirilməsi istiqamətində qiymətləndirmələrin aparılmasını tövsiyə edib. Alim süni intellektin cəmiyyətə təsirinin araşdırılmasının, eləcə də süni intellekt problemləri ilə bağlı tövsiyələrin işlənilməsinin önəminə toxunub. Həmçinin ölkəmizdə süni intellekt sahəsində mövcud vəziyyət, qanunvericilik bazası ilə bağlı tədqiqatların aparılmasının əhəmiyyətini vurğulayıb. Akademik R.Əliquliyev səsləndirilən tövsiyələr nəzərə alınmaqla yeni məqalənin hazırlanaraq nüfuzlu jurnallara təqdim olunmasının zəruriliyini qeyd edib.