SÜNİ İNTELLEKT VƏ DATA

Süni intellektin insanların beyninə yalançı xatirələr yerləşdirə biləcəyi irəli sürülüb.

Xeberler.az “The İndependent” nəşrinə istinadən məlumat verir ki, son illərdə getdikcə geniş yayılan süni intellekt vasitələri bəzən yanlış məlumatlar verir və ya “hallüsinasiyalar” yaradır. Bəzi son araşdırmalarda onların insanlarda hallüsinasiyalara da səbəb ola biləcəyi qeyd edilib.

Massaçusets Texnologiya İnstitutunun və Kaliforniya Universitetinin İrvine şəhərciyinin tədqiqatçıları süni intellektin dəyişdirdiyi təsvirlərin insanların yaddaşına təsir edib-etmədiyini yoxlayıblar. “ArXiv” jurnalında dərc edilən araşdırmada bəzi şəkillər 200 iştirakçıya göstərilib. Sonra 4 qrupa bölünən iştirakçılara eyni şəkillər, şəkillərin süni intellektlə redaktə edilmiş versiyaları, süni intellektin istehsal etdiyi videolar və ya süni intellektin montaj etdiyi şəkillərdən ibarət videolar təqdim olunub. Daha sonra iştirakçılardan faktiki şəkildə bəzi detalları təsvir etmələri istənib. Tədqiqatçılar müşahidə ediblər ki, süni intellekt tərəfindən redaktə edilən şəkillər iştirakçıların yalançı xatirələrini əhəmiyyətli dərəcədə artırıb. Həmçinin qeyd olunub ki, saxta xatirələrin yaranmasına ən çox süni intellekt tərəfindən montaj edilən şəkillərin yer aldığı videolar təsir edib. Bu qrup iştirakçılarda saxta yaddaşların nisbəti nəzarət qrupundan 2,05 dəfə çox olub. Bu qrupdakı iştirakçılar digərləri ilə müqayisədə şəkilləri düzgün yadda saxladıqlarına dair ən yüksək inam səviyyəsinə sahib olublar.

Keçən ay eyni tədqiqat qrupu süni intellektlə işləyən chatbotların yalan xatirələr yarada biləcəyini müəyyənləşdirib. Həmçinin “arXiv”də yayımlanan araşdırmada belə müşahidə olunub ki, hətta süni intellektli chatbotlar belə çaşdırıcı suallar verirlər, səbəb - insanların videolarına baxdıqları bir hadisəni səhv xatırlayırlar. Nəticələr digər tədqiqatlarla dəstəklənməlidir. Bununla belə, bu iki araşdırma hələ də süni intellektin yaratdığı təhlükələrdən birinə diqqət çəkir. Yalan xatirələr yaratmaq, məsələn, məhkəmədə yalan ifadələrə səbəb ola bilər.

Tədqiqatçılar süni intellektlə qarşılıqlı əlaqənin insan yaddaşına əhəmiyyətli təsir göstərə biləcəyini və bu cür texnoloji vasitələrdən həssas kontekstlərdə ehtiyatla istifadə edilməli olduğunu iddia edirlər.