Azərbaycanın qoşulduğu BMT-nin Kibercinayətkarlığa qarşı Konvensiyası Prezident İlham Əliyev tərəfindən təsdiqlənib. Sənəd daha əvvəl Hanoyda Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin rəhbərliyi səviyyəsində imzalanmışdı.
Xeberler.az bildirir ki, məsələ ilə bağlı Osman Gündüz öz sosial şəbəkə hesabında paylaşım edərək Konvensiyanın əhəmiyyətini və onun real təsir imkanlarını şərh edib.
Ekspert qeyd edib ki, Azərbaycan bu sənədin hazırlanmasında 2019-cu ildən etibarən fəal iştirak edib. DTX, XRİTDX, DİN və XİN nümayəndələrinin prosesə cəlb olunması ölkənin kiber sahədə mövqeyinin beynəlxalq səviyyədə nəzərə alındığını göstərir.
Onun sözlərinə görə, Konvensiyanın əsas məqsədi kibercinayətkarlıqla mübarizədə dövlətlərarası əməkdaşlığı gücləndirmək, elektron sübutların mübadiləsini sürətləndirmək və inkişaf etməkdə olan ölkələr üçün texniki dəstək mexanizmləri yaratmaqdır. Bu baxımdan sənəd 2001-ci ildə qəbul edilmiş Budapest Convention on Cybercrime ilə müqayisədə daha geniş coğrafiyanı əhatə edir və qlobal əməkdaşlıq platforması təqdim edir.
Ekspert hesab edir ki, Konvensiya xüsusilə bank fırıldaqları, fintex hücumları və transsərhəd çirkli pul dövriyyəsi ilə mübarizədə effektiv alət ola bilər. Lakin o, son günlər müzakirə olunan və Kapital Bank-a məxsus m10 elektron pul təşkilatında baş verdiyi iddia olunan insident kontekstində sənədin rolunu məhdud qiymətləndirir.
Osman Gündüzün fikrincə, belə hallarda Konvensiya daha çox sonradan sübutların toplanması və beynəlxalq istintaq prosesində faydalı ola bilər. Lakin risklərin sistem daxilində formalaşdığı hallarda onun birbaşa təsir imkanları məhdud qalır.
Ekspert həmçinin bank sektorunda, xüsusilə İT və data sahəsində xarici mütəxəssislərin iştirakına diqqət çəkərək bildirib ki, strateji sistemlərdə xarici təsirin yüksək olması əlavə risklər yaradır. Bu şəraitdə yalnız beynəlxalq sənədlərə güvənmək kifayət etmir.
Onun qənaətinə görə, əsas diqqət milli nəzarət mexanizmlərinin gücləndirilməsinə, kritik infrastrukturun qorunmasına, kadr təhlükəsizliyinə və rəqəmsal suverenliyin təmin edilməsinə yönəldilməlidir.
Ekspert vurğulayıb ki, əks halda belə Konvensiyalar mövcud risklərin qarşısını almaqda deyil, yalnız nəticələrinin araşdırılmasında rol oynaya bilər.
